2026 жылғы 27 қазанда ALT University-де «Логистика негіздері» пәні бойынша «Қойма үй-жайларының технологиялық аймақтарының өлшемдерін анықтау» тақырыбында шеберлік сабағы өтті.
Шеберлік сабағын Баранов Н.Е. ЛО-26 және УС-ЛО-26-2 топтарының студенттеріне R001 аудиториясында өткізді.
Сабақ қойма алаңдарын есептеу, логистикалық үдерістерді оңтайландыру және басқарушылық шешімдер қабылдау бойынша практикалық дағдыларды дамытуға бағытталған «Қойма брейнстормы» атты интерактивті ойын форматында ұйымдастырылды.
«Қойма брейнстормы»: командалық жарыс арқылы оқыту
Шеберлік сабағының басты ерекшелігі инженерлік-экономикалық есептеулерді, командалық жұмысты және кәсіби жарыс элементтерін біріктіру болды.
Сабақ әдістемесіне сәйкес студенттер үш командаға бөлініп, әр командаға жүк ағындары мен қойма инфрақұрылымының әртүрлі параметрлері қамтылған бес практикалық кейс ұсынылды.
Қатысушылар үйлестіруші, талдаушы, есептеулерді тексеруші және баяндамашы рөлдерін атқарып, ортақ логистикалық міндетті шешуге жұмылдырылды.
Практикалық жұмыс қойманың төрт негізгі технологиялық аймағын қамтыды:
-
Қабылдау аймағы — келіп түскен жүктерді түсіру, тексеру және өңдеу үшін қажетті алаңды есептеу.
-
Сақтау аймағы — қор көлемі мен жүктерді қабаттап орналастыру деңгейін ескере отырып, паллет орындары мен қойма алаңына қажеттілікті анықтау.
-
Тапсырыстарды жинақтау аймағы — тауарларды іріктеу, біріктіру және тапсырыстарды дайындауға арналған алаңды есептеу.
-
Экспедиция аймағы — жөнелтілетін жүктерді жинақтау және тиеуді күту үшін қажетті кеңістікті анықтау.
Есептеулерден басқарушылық шешімдерге дейін
Негізгі міндет тек қоймаға қажетті алаңды анықтау ғана емес, сонымен қатар оны пайдалану тиімділігін бағалау болды.
Бастапқы деректер негізінде студенттер орташа тәуліктік және ең жоғары жүк ағындарын есептеп, қойма алаңдарына қажеттілікті анықтап, алынған нәтижелерді қолда бар ресурстармен салыстыруы тиіс болды.
Алаң тапшылығы анықталған жағдайда қатысушыларға қойма үдерістерін оңтайландыру бойынша негізделген шешім әзірлеу ұсынылды.
Қарастырылған тәсілдердің қатарында жүктерді сақтау деңгейлерінің санын арттыру, технологиялық аймақтарда жүктердің болу уақытын қысқарту, жеткізу кестелерін теңестіру, қорларды басқаруды жетілдіру және cross-docking технологиясын қолдану болды.
Бұл ретте қойма инфрақұрылымының шектеулері мен қауіпсіздік талаптарын ескеру қажеттілігіне ерекше назар аударылды.
Командалық қорғау және идеялар алмасу
Ойын форматы есептеулерді орындаумен қатар, қабылданған шешімдерді дәлелді түрде қорғауды да қарастырды.
Командалар «қабылдау → сақтау → тапсырыстарды жинақтау → экспедиция» материалдық ағынының сызбасын, есептеу нәтижелерін және басқарушылық қорытындыларын ұсынуы тиіс болды.
Қосымша элемент ретінде командалар арасында кеңес алмасуға және ұсыныстарды талқылауға мүмкіндік беретін «Идеялар биржасы» қарастырылды.
Мұндай тәсіл аналитикалық ойлауды, кәсіби коммуникацияны, командалық өзара іс-қимылды және шектеулі ресурстар жағдайында қабылданған шешімдерді негіздеу қабілетін дамытуға бағытталған.
Болашақ логистер үшін практикалық маңызы
Қойма алаңдарын ұтымды пайдалану логистикалық операциялардың өнімділігіне, шығындар деңгейіне және клиенттерге қызмет көрсету сапасына тікелей әсер етеді.
Технологиялық аймақтарды есептеу және оңтайландыру әдістерін меңгеру болашақ мамандарға жүк ағындары, қойма қорлары, техникалық мүмкіндіктер және логистикалық инфрақұрылымды ұйымдастыру арасындағы өзара байланысты түсінуге көмектеседі.
Шеберлік сабағы тәжірибеге бағытталған оқытудың мүмкіндіктерін көрсетеді: студенттер есептеу формулаларын қолданудан нақты өндірістік жағдайларды талдауға және басқарушылық шешімдерді таңдауға көшеді.
БҰҰ-ның Тұрақты даму мақсаттарына қосқан үлесі
- ТДМ 4 — «Сапалы білім». Интерактивті оқыту әдістерін енгізу, практикалық құзыреттіліктерді, аналитикалық ойлауды және командалық жұмыс дағдыларын дамыту.
- ТДМ 8 — «Лайықты жұмыс және экономикалық өсу». Еңбек өнімділігін арттыру, ресурстарды ұтымды пайдалану және логистикалық шығындарды төмендету бойынша кәсіби дағдыларды қалыптастыру.
- ТДМ 9 — «Индустрия, инновациялар және инфрақұрылым». Қойма инфрақұрылымын жоспарлау және оңтайландыру, заманауи логистикалық технологияларды қолдану және қойма жүйелерінің тиімділігін арттыру саласындағы құзыреттіліктерді дамыту.
Осындай шеберлік сабақтарын өткізу заманауи көлік-логистика саласының практикалық міндеттерін шешуге қабілетті бәсекеге қабілетті мамандарды даярлауға ықпал етеді.
Автор: Алик Асель
